چکیده: به استناد مواد 138 و 144 قانون برنامه چهارم توسعه كشور ، دولت جمهوري اسلامي ايران موظف شده است تا پايان سال دوم اين برنامه ضمن بازنگري در فرآيند نظام بودجه ريزي كليه الزامات و راه كارهاي قانوني و ساختاري مورد نياز را به گونه اي فراهم نمايند كه نظام بودجه ريزي مبتني بر عملكرد ، استقرار يافته و توسعه يابد . در اين راستا لازم است با شناسايي كامل فرصت ها و تهديدهاي موجود ، مناسب ترين روش براي ورود به اين حوزه اتخاذ شود . بدين منظور جمع آوري اطلاعات مورد نياز براي مستند سازي روش هاي اجرايي و كوتاه تر شدن فرآيند استقرار و كاهش هزينه هاي جانبي مربوط به تغيير نظام بودجه ريزي در ايران از اهداف نگارندگان اين مقاله بوده است .

با توجه نوپايي اين نظام نوين كه تغيير در شيوه تفكر و روش هاي اجرايي در حوزه هاي مديريتي را مي طلبد با بهره گيري از مورد پ‍‍ژوهشي و مرور تجربه هاي اجرايي برخي از كشورهاي پيشرو ، اصول مهم تغيير و اصلاح روش ها و اهم نظريات متفكرين در اين حوزه شناسايي و مستند سازي شده است . با توجه به اينكه مؤسسات دولتي ارايه دهنده كالاها و خدمات به عنوان سلول هاي تشكيل دهنده بدنه دولت با تغيير در نظام تفكر و مديريت خود مي توانند بهبود عملكرد تدريجي كه برآيندي معادل بهبود عملكرد كلي دولت را به همراه خواهد داشت شكل دهند ،‌لذا تغيير در نظام بودجه ريزي دراين واحدها مستلزم اتخاذ راهبردي چند ساله و طي مراحل مشخصي است كه مي تواند در چارچوبي روشن و هدفمند دولت رابه هدف متعالي خود رهنمون سازد.

راهبردهاي پيشنهادي اين مقاله مي تواند در تدوين برنامه هاي آتي توسعه اي كشور و تدوين برنامه هاي يكساله (بودجه سنواتي)‌ كشور مورد استفاده دستگاه هاي تصميم ساز ،‌دستگاه هاي اجرايي و دانشگاه هاي كشور قرار گيرد .